Günümüzde toplumun büyük bir kesimine hitap eden her yaştan insanın ilgisini çeken sportif etkinlikler üzerine yapılan konuşmalarda adil oyun, dürüst oyun, oyunun kurallarına uygun davranma, kuralları ihlal etmeme olarak ifade edilen fair-play kavramı ile sportif etkinliklerde ahlaki yönden kabul edilebilir tutum ve davranışlar şeklinde tarif edilen sportmenlik kavramlarını sıkça duymaktayız.
Sportif etkinlikler esnasında fair-play ile sportmenlik kavramlarına uygun davranışlar sergilenmediği zamanlarda ise şiddet ve saldırganlık içeren olaylara tanık olmaktayız. Bu tarz olaylardan dolayı kimi zaman spor yolu ile ulaşılmak istenilen hedeflerden uzaklaşılabilmektedir. Sporda şiddet ve saldırganlığı içeren davranışların temelinde ise psikolojik, sosyolojik, kültürel, toplumsal ve eğitimsel birçok neden bulunmaktadır.
Sporcular ile spor izleyicilerinin fair-playa uygun davranışlar sergilemeleri bunun sonucunda da şiddet ve saldırganlık içeren davranışlardan uzaklaşmaları okullarda ve alt yapılarda verilecek eğitimlerle mümkündür. Bu konuda okullarda yapılan faaliyetlere bakıldığında Millî Eğitim Bakanlığı tüm kademelerde okullarda okutulan derslerin tamamının öğretim programlarında adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim, saygı ve sevgi vb. değerlere yer vermiştir. Bunun yanında ilkokullar ile ortaokullarda öğrencilerin “adil oyun (fair-play) özelliklerini geliştirmeleri”, liselerde ise “adil oyuna (fair-play)” uygun davranışta bulunmaları ve bunu alışkanlık hâline getirmelerinin” Beden Eğitimi ve Spor derslerinin özel amaçları arasında yer aldığını görmek mümkündür. Bu özel amaçlar doğrultusunda da ilkokul 3.sınıfta “Oyun ve fiziki etkinliklerde başarıyı tebrik eder.”, 4. Sınıfta “Oyun ve fiziki etkinliklerde adil oyun anlayışı sergiler.” kazanımlarına, centilmence oyun ve mücadele anlayışının geliştirilmesi hedeflenen ortaokullarda ise 5.sınıfta “Oyun ve etkinliklerde kaybetmeye ve kazanmaya ilişkin uygun davranışlar sergiler.”, 6.sınıfta “Sporlara hazırlayıcı oyun ve etkinliklerde başkalarının haklarına saygı gösterir.”, 7.sınıfta. “Sporlara hazırlayıcı oyun ve etkinliklerde adil oyun anlayışına uygun davranır.”, 8.sınıfta da “Adil oyun anlayışına uygun davranmayı alışkanlık hâline getirir.” kazanımlarına yer verilmiştir. Fair-play ve spor ahlakı üzerine daha fazla kazanıma yer verilen liselerde ise 9. sınıfta “Sporda erdemlilik kavramını açıklar” ile “Spor ve ahlak arasındaki ilişkiyi açıklar”, 10. sınıfta “Sporda adil oyun kavramını açıklar” ile “Sporda ahlaklı olmanın gerekliliğini açıklar.”, 11. Sınıfta “Sporda dürüst olmanın gerekliliğini açıklar.”, “Centilmenlik kavramını açıklar.” ile “Sporda centilmenliğin gerekliliğini ifade eder”. 12 sınıfta ise “Spor kültürü edinilmesi açısından sporda “adil oyunun” önemini açıklar.” kazanımları ile öğrencilerde fair-play konusunda kalıcı ve sürdürülebilir davranışların oluşması hedeflenmiştir.
Milli Eğitim Bakanlığının bu konuda aşama aşama ilerlediğini görmek mümkündür. İlkokul ve ortaokulda fair-play konusunda elde edilerek uygulanan kazanımların lisede devam ettirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçlara rağmen bireylerde kalıcı davranış kalıplarının oluşmaya başladığı ilkokul ve ortaokul dönemlerindeki Beden Eğitimi ve Spor Dersi Öğretim programlarında fair-play konusunda yeterince kazanıma yer verilmediği düşünülmektedir. Ayrıca sporda şiddet ve Saldırganlığı önlemek için alınabilecek tedbirler, sporseverlerin sergilemeleri gereken tutum ve davranışlar hakkında görüş alışverişinde bulunulması hedeflenmesine rağmen “Şiddet” ve “Saldırganlık” konusunda herhangi bir kazanımın olmaması dikkat çekmektedir.
Her ne kadar Millî Eğitim Bakanlığı tarafından fair-play konusunda Beden Eğitimi ve Spor Dersi Öğretim programlarında bahsi geçen kazanımlara yer verilmiş olsa da bu kazanımların öğrencilere uygun bir şekilde aktarılarak onlarda kalıcı davranışların oluşmasında beden eğitimi öğretmenlerine büyük görev düşmektedir. Sınıf içi etkinlikler ile okul içi ve okullar arası spor müsabakalarında kazanmanın her şey olmadığının, kazananı takdir, kaybedeni ise teselli etmenin, fair-play ruhuna uygun yarışmanın bu yaş grubunda benimsetilmesi oldukça önemlidir. Fair-play ruhuna uygun davranışların 12 yıl boyunca okullarda içselleştirilmesi sonucunda sporun her türlü paydaşları tarafından oluşabilecek şiddet ve saldırganlık hareketlerinin önüne geçilebileceği düşünülmektedir. Şiddet ve saldırganlıktan uzak fair-play uygun spor faaliyetlerine tanık olmamız ümidi ile….
Kaynaklar:
Cremades, J. G. (2014). Becoming a sport, exercise, and performance psychology professional: A global perspective. Psychology Press.
Erdemli, A. (1996) İnsan, spor ve olimpizm (Spor felsefesi yazıları). Sarmal Yayınevi.
Milli Eğitim Bakanlığı (2018). Beden eğitimi ve spor dersi öğretim programı (Ortaokul 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). http://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2018120201950145-BEDEN%20EGITIMI%20VE%20SPOR%20OGRETIM%20PROGRAM%202018.pdf adresinden alınmıştır.
Milli Eğitim Bakanlığı (2018). Ortaöğretim Beden eğitimi ve spor dersi öğretim programı (9, 10, 11 ve 12.  Sınıflar). https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2018120203530835-Beden%20Egitimi%20ve%20Spor%20Dersi%20Ogretim%20Program%C4%B1%20(ORTOGRT)%2020.01.2018.pdf adresinden alınmıştır.
Resim Kaynağı:
https://www.olimpiyatkomitesi.org.tr/

142 YORUMLAR

  1. Hi, i think that i saw you visited my website thus i came to “return the favor”.I’m trying to find things to enhance my web site!I suppose its ok to use a few of your ideas!!

  2. Those are yours alright! . We at least need to get these people stealing images to start blogging! They probably just did a image search and grabbed them. They look good though!

  3. Запой представляет собой состояние, характеризующееся длительным непрерывным употреблением алкоголя, что приводит к физической и психической зависимости. Этот процесс может длиться от нескольких дней до недель. Алкогольные напитки негативно влияют на функционирование внутренних органов, вызывая серьёзные нарушения, включая алкоголизм. При необходимости вывода из запоя важно обратиться за медицинской помощью, что можно осуществить на дому. В данной статье рассмотрим ключевые аспекты данной процедуры.
    Исследовать вопрос подробнее – [url=https://vyvod-iz-zapoya-17.ru/vivod-iz-zapoya-anonimno-v-chelyabinske/]наркология вывод из запоя анонимно [/url]

  4. You actually make it appear really easy along with your presentation but I to find this topic to be actually one thing that I think I’d by no means understand. It kind of feels too complex and extremely large for me. I’m looking ahead for your subsequent submit, I’ll try to get the hold of it!

  5. Today, while I was at work, my cousin stole my iphone and tested to see if it can survive a 25 foot drop, just so she can be a youtube sensation. My apple ipad is now destroyed and she has 83 views. I know this is entirely off topic but I had to share it with someone!

  6. Thank you for your sharing. I am worried that I lack creative ideas. It is your article that makes me full of hope. Thank you. But, I have a question, can you help me?

  7. Do you have a spam problem on this website; I also am a blogger, and I was curious about your situation; we have developed some nice procedures and we are looking to swap strategies with other folks, please shoot me an email if interested.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz